حبیب ناظری

 احتمالاً تا به حال بارها دربارهٔ اثر گلخانه‌ای گازهای کربنی مثل متان و گاز کربنیک در جوّ زمین و گرمایش عمومی کرهٔ زمین یا تشدید این روند در سده‌های اخیر و به‌ویژه در چند دههٔ اخیر شنیده‌اید یا خوانده‌اید. و حتماً هم متوجه شده‌اید که در برابر آنها که نسبت به این روند خطرناک هشدار می‌دهند و خواستار اقدامی اساسی برای تحت کنترل در آوردن آن هستند، نیز هستند تکذیب کنندگانی که به هر طریقی می‌خواهند ثابت کنند که وقوع چنین پدیده‌ای حقیقت ندارد. گاهی هم که دیگر تیغ‌شان نمی‌برد و نمی‌توانند واقعیت را منکر شوند، این پدیده را دست‌کم می‌گیرند و کم‌اهمیت نشان می‌دهند و دانشمندان و پژوهشگران طرف مقابل را به مبالغه‌گویی و غلوّ کردن متهم می‌کنند. در سطح برخی دولت‌ها، مثل آمریکا یا کانادا هم دیده‌ایم که به بهانهٔ پُر هزینه بودنِ چاره‌جویی در مقابل این پدیده، حاضر نیستند قدمی اساسی در راه تخفیف آن بردارند، و بدشان هم نمی‌آید که به «تکذیب کنندگان» میدان بدهند و آنها را تشویق کنند. دهه‌ها پیش هم انکار کنندگان خطر‌های سیگار کشیدن به همین ترتیب از سوی تولید کنندگان دخانیات حمایت و تقویت می‌شدند! صرف‌نظر خواست این و آن، واقعیت انکارناپذیر این است که در سده‌های اخیر، و به‌ویژه از آغاز انقلاب صنعتی در سدهٔ ۱۸ میلادی تا کنون، روش‌های تولید صنعتی و کشاورزی در زمینه‌های گوناگون به طور بی‌سابقه‌ای تغییر کرده است، و از جمله مصرف سوخت‌های کربنی و فسیلی به شکل زغال سنگ و نفت و گاز و گازوئیل و بنزین چه در فرآیندهای تولید (کارخانه‌ها، مزارع، تولید برق،...)،